حیوانات دریایى - ذبح مرغ با دستگاههاى جدید - سیگار كشیدن - حکم کشمش پخته - فروش اموال وقفى مسجد (و حسینیه و ...) - تغییر وقف - موسیقى و غنا - آلات موسیقى - معناى لهو - موسیقى در عزادارى - گوش دادن به موسیقى بدون اختیار - حضور در مجلس گناه - عقیم سازى - درمان با محرمات - جلوگیرى از بچه‏دار شدن -  پیوند اعضاى میت - اطاعت از والدین - قطع رحم - زنجیر زنى با چاقو - تعزیه و شبیه خوانى - قمه زنى - 

حیوانات دریایى

س106: خوردن هشت پا و خرچنگ دریایى چه حكمى‏ دارد؟
ج) از آبزیان (حیوانات دریایى) فقط ماهى فلس‏دار و میگو حلالند.

ذبح مرغ با دستگاههاى جدید

س107: حكم ذبح مرغ با دستگاه كه به علت سرعت كار، براى هر یك از حیوانات نام خدا برده نمى‏شود، چیست؟
ج) براى آن دسته از مرغها كه بعد از گفتن «بسم الله» با هم ذبح مى‏شوند، گفتن یك «بسم الله» كفایت مى‏كند و براى دسته بعدى كه فرصت گفتن «بسم الله» مى‏باشد، باید «بسم الله» تكرار شود.

سیگار كشیدن

س108: با توجه به زیان سیگار و قلیان به بدن، استعمال آن چه حکمى‏ دارد؟
ج) تابع م
یزان ضرر آن است؛ اگر موجب ضرر قابل ملاحظه‏اى براى بدن باشد، جایز نیست.

حکم کشمش پخته

س109: پختن یا سرخ نمودن کشمش که سبب باد کردن آن مى‌شود، چه حکمى دارد؟
ج) در فرض مرقوم کشمش پاک و حلال است.

فروش اموال وقفى مسجد (و حسینیه و ...)

س110: اگر وسیله‌اى از وسایل مسجد ـ وقف شده ـ قابل استفاده در آن مسجد نباشد، آیا مى‏توان آن را فروخته و پول آن را صرف مخارج مسجد كرد؟
ج) اگر استفاده از آن در همان مسجد به هیچ وجه امكان ندارد، در مسجد دیگر بهره‏بردارى كنند و اگر آن هم امكان ندارد، در مصالح عامه از آن استفاده نمایند و اگر بهره‏بردارى از آن به هیچ وجه ممكن نیست مگر به فروش آن، مى‏توانند بفروشند و پول آن را به همان نحو و ترتیب كه گفته شد مصرف كنند.

تغییر وقف

س111: آیا مى‏شود زمینى را كه جهت ساخت مدرسه وقف شده، در امور خیریه دیگر استفاده كرد؟
ج) وقف، قابل خرید و فروش و تغییر و تبدیل نیست و از موقوفه باید در همان جهت وقف استفاده شود.

موسیقى و غنا

س112: آیا گوش دادن به نوارهاى موسیقى خارجى و یا موسیقى‌هاى ایرانى كه در خارج ضبط مى‏شود، مجاز است یا خیر؟
ج) هرگونه خوانندگى و نوازندگى كه مطرب و لهوى متناسب با مجالس عیش و نوش و خوشگذرانى باشد، حرام است.

س113: برخى از خوانندگان شعرهایى را مى‏خوانند كه محتواى عرفانى دارد (مثلاً برخى از اشعار حافظ را) حكم گوش كردن به چنین آوازى چیست؟
ج) اگر خوانندگى بصورت غنا (كه عبارت است از رفت و برگشت صدا در گلو همراه با طرب و متناسب با مجالس لهو و گناه) باشد، حرام است و فرقى نیست مضامین آن چه باشد.

آلات موسیقى

س114: حكم خرید سه تار و یادگیرى نوازندگى با آن چیست؟
ج) آن دسته از آلات موسیقى كه عرفاً از آلات مشترك و قابل استفاده براى كارهاى حلال محسوب مى‏‏شود، خرید و فروش و استفاده از آن به قصد منفعت حلال جایز است، ولى خرید و فروش و استفاده از آلاتى كه عرفاً از آلات مخصوص لهو (موسیقى حرام) محسوب مى‏‏شود، جایز نیست.

س115: چه آلاتى لهو محسوب مى‏شوند؟
ج) آلاتى كه نوعاً در لهو و لعب بكار مى‏‏روند و منفعت حلالى در بر ندارند، آلات لهو محسوب مى‏‏شوند.

معناى لهو

س116: به چه نوع موسیقى یا خوانندگى، لهوى گفته مى‏شود؟
ج) هر نوع خوانندگى و نوازندگى كه انسان را از خداوند متعال و معنویات و فضائل اخلاقى دور نموده و به سمت بى‏بند و بارى، بیهودگى و گناه و شهوترانى سوق دهد، لهوى بوده و حرام مى‏باشد.

موسیقى در عزادارى

س117: استفاده از آلات موسیقى (مانند ارگ) و یا استفاده از طبل و سنج در مراسم عزادارى ائمه معصومین «علیهم السلام» چه حكمى‏ دارد؟
ج) استفاده از آلات موسیقى، مناسب با عزادارى سالار شهیدان (علیه السلام) نیست و شایسته است مراسم عزادارى به همان صورت متعارفى كه از قدیم متداول بوده برگزار شود. البته استفاده از طبل و سنج به نحو متعارف اشكال ندارد.

گوش دادن به موسیقى بدون اختیار

س118: اگر در مكانى باشیم كه موسیقى لهوى بى‏اختیار به گوش ما مى‏رسد (و نهى از منكر هم اینجا اثرى ندارد) چه وظیفه‏اى داریم؟
ج) اگر ترك آن محل و یا آن مجلس ممكن نباشد و یا موجب مشقت باشد، شما به آن اعتنا و توجه نكنید اگر چه بى‏اختیار به گوش شما برسد.

 حضور در مجلس گناه

س119: اگر در یك مجلس عروسى از نوارهاى مبتذل و یا موسیقى و آلات موسیقى مانند ارگ و امثال آن استفاده شود، رفتن به این گونه مجالس چه حكمى‏ دارد؟
ج) اگر حضور در آن مجلس موجب ارتكاب گناه و یا تأیید آن باشد یا نهى از منكر متوقف بر خروج از آن مجلس یا شركت نكردن در آن باشد، باید آن مجلس را ترك كرده و یا شركت ننمائید.

عقیم سازى

س120: آیا جلوگیرى دائمى‏ از باردارى (عقیم سازى) براى زنان یا مردانى كه فرزندان معیوب به دنیا مى‏آورند، جایز است؟
ج) اگر با یك غرض عقلایى صورت بگیرد و ضرر قابل توجهى هم نداشته باشد و در مورد زنان با اجازه شوهر باشد، فى نفسه اشكال ندارد.

درمان با محرمات

س121: آیا مى‏شود براى مداوا از چیزهایى كه خوردنش حرام است، استفاده كرد؟
ج) اگر به گفته طبیب حاذقِ مورد اطمینان، معالجه متوقف بر آن باشد، اشكال ندارد.

جلوگیرى از بچه‏دار شدن

س122: جلوگیرى از باردارى و استفاده از وسایل ضد باردارى (قرص، دستگاه و...) چه حكمى‏ دارد؟
ج) جلوگیرى از بچه‏دارشدن اگر با اجازه شوهر باشد، فى نفسه منعى ندارد و استفاده از وسایل ضد باردارى نیز اگر مستلزم لمس و نگاه حرام نباشد و ضرر قابل ملاحظه‏اى هم نداشته باشد، اشكالى ندارد.

پیوند اعضاى میت

س123: شخصى علاقمند است اعضاى بدنش را پس از مردن براى پیوند به بیماران نیازمند استفاده كنند. آیا او حق وصیت كردن چنین مسأله‏اى را دارد؟
ج) استفاده از اعضاى میّت براى پیوند به بدن شخص دیگر، اگر با اذن میّت در دوران حیاتش و یا با اذن اولیاى او بعد از مردنش باشد و یا نجات جان نفس محترمى‏ وابسته به آن باشد، اشكال ندارد و وصیّت به این مطالب هم مانعى ندارد، مگر در اعضایى كه برداشتن آنها از بدن میّت، موجب صدق عنوان مثله باشد و یا عرفاً هتك حرمت میّت محسوب شود.

 اطاعت از والدین

س124: اگر والدین در اعمال مستحبى مثل رفتن به جمكران و... مانع انسان شوند یا بطور كلى در مسأله‏اى مخالفت كنند و یا نسبت به انجام كارى اصرار داشته باشند، اطاعت از آنها واجب است؟
ج) اطاعت از والدین واجب نیست، لكن اذیت كردن آنان حرام است، مگر در انجام واجبات و ترك محرمات.

قطع رحم

س125: برادرى دارم اعتقادى به احكام شرعى ندارد، به خیلى از علما توهین مى‏كند، از نظر مالى نیز مقید به نحوه تحصیل درآمد نیست. آیا اجازه دارم رابطه‌ام را با او قطع نمایم؟ چون ادامه ارتباط براى فرزندانم به علت استفاده وى از ماهواره و دیگر منكرات، خطرناك است؟
ج) قطع رحم حرام است، ولى صله رحم منحصر در دید و بازدید نیست، بلكه از راههاى دیگر (مانند تلفن، نامه و امثال) آن نیز محقق مى‏شود.

زنجیر زنى با چاقو

س126: آیا استفاده از زنجیرهایى كه داراى تیغ هستند و در برخى كشورها متداول است، در عزادارى جایز مى‏باشد؟
ج) اگر استفاده از زنجیرهاى مزبور موجب وهن مذهب در برابر مردم شود و یا باعث ضرر بدنى قابل توجهى گردد، جایز نیست.

تعزیه و شبیه خوانى

س127: مراسم شبیه خوانى كه در حال حاضر در خیلى جاها مرسوم است. چه حكمى‏ دارد؟
ج) تعزیه و شبیه خوانى اگر مشتمل بر دروغ و باطل نباشد، مفسده‏اى هم نداشته باشد و موجب وهن مذهب هم نشود، اشكالى ندارد، لكن بهتر است بجاى آن مجالس وعظ و ارشاد و ذكر مصائب حسینى و مرثیه خوانى برپا شود.

قمه زنى

س128: قمه زنى در روز عاشورا چه حكمى‏ دارد؟
ج) قمه زنى علاوه براینكه عرفاً از مظاهر حزن و اندوه شمرده نمى‏شود و در زمان ائمه (علیهم السلام) و پس از آن نیز سابقه ندارد و تأییدى از ائمه معصومین (علیهم السلام) نیز در مورد آن - نه به شكل عام و نه به شكل خاص - نشده است، در حال حاضر وهن مذهب شمرده مى‏شود و جایز نیست.